Vijf goede redenen om afscheid te nemen van je gazon

Foto Evan Dvorkin  



Als ik mensen in mijn omgeving vertel dat tuinieren mijn hobby is, vragen ze steevast of ik toevallig nog wat tijd over heb. Maar een derde van de Nederlanders beleeft plezier aan tuinieren, voor de overige landgenoten is het een noodzakelijk kwaad of zelfs een corvee. Als mensen mopperen dat het bijhouden van hun tuin zoveel tijd kost, adviseer ik ze altijd om afscheid te nemen van hun gazon. Geen enkele tuinklus is zo tijdrovend als het bijhouden van een grasveld, maar eerlijk gezegd heeft tot nu toe niemand mijn goede raad opgevolgd. Merkwaardig hoe gehecht we kennelijk zijn aan die vaak armetierige grasveldjes in onze tuinen!

Zelf hebben wij geen grasveld meer. Mijn man ik werken graag in de tuin maar aan het bijhouden van een gazon beleefden we geen van beiden plezier. Daarom besloten we om in het ontwerp van onze huidige tuin geen gras meer op te nemen. Behalve dan wat siergras. Ik heb het gazon geen seconde gemist en de tijd die ik daardoor overhoud kan ik steken in (tuin)klussen die ik wél leuk vind. Als gras maaien je lust en je leven is of als jouw grasveldje intensief gebruikt wordt, bijvoorbeeld om op te luieren, als speelplek voor de kinderen of om je honden te laten ravotten, dan mag je nu stoppen met lezen. Ik weet wanneer ik voor een verloren zaak pleit! Maar de overige lezers hoop ik met onderstaande argumenten toch aan het denken te zetten over nut en noodzaak van gras in de tuin.

1. Het bijhouden van een gazon is veel werk

Het onderhouden van het gazon is met afstand de tuinklus die het meeste tijd kost. 's Zomers moet het wekelijks gemaaid worden en de graskanten moeten regelmatig worden bijgeknipt en afgestoken. En dan heb ik het nog niet gehad over verticuteren in het voorjaar, onkruid bestrijden, bijzaaien, bekalken, bemesten en sproeien. Heb je daar allemaal geen tijd voor, dan ligt je gazon er doorgaans troosteloos bij, en een slecht onderhouden gazon is beslist géén sieraad voor je tuin.

2. Er is altijd wel iets  

Ondanks alle tijd en moeite die je in een gazon steekt, ziet gras er vaak tóch niet goed uit. Omdat het niet genoeg zon krijgt, er te veel Engels raaigras in groeit, omdat mos het gras verstikt, omdat onkruid de macht heeft gegrepen, omdat het te droog is, omdat de grond te mager is, vanwege ongedierte en ga zo maar door. Er is altijd wel iets. Zelf had ik jarenlang een klein grasveldje in mijn tuin, maar wat ik ook deed, echt mooi was het nooit. Het kan natuurlijk aan mij liggen, maar als ik zo om me heen kijk, vergaat het anderen meestal niet beter.

3. Voor insecten is een gazon net een woestijn

Een strak gemaaid gazon heeft bijen, vlinders en andere insecten niets te bieden. Geen schuilplaats en geen voedsel omdat gras geen nectar bevat. In het slechtste geval worden de stakkers bovendien vergiftigd door onkruidbestrijdingsmiddelen of (letterlijk!) een kopje kleiner gemaakt door de messen van de grasmaaier. De enige insecten die blij zijn met jouw grasveld zijn emelten, de larven van de langpootmug. Maar daar word jij dan weer niet gelukkig van want ze vreten aan het jonge groen waardoor het gazon bruine en kale plekken krijgt. Als je dubbel pech hebt, krijgen kauwen en kraaien in de gaten dat er wat te halen valt onder jouw gras. Ze zijn dol op emelten en zien er geen been in om een gazon flink overhoop te halen om aan die lekkernij te geraken.

4. Een gazon heeft veel water nodig 

Al zou je het de afgelopen weken misschien niet zeggen, onze zomers worden steeds warmer en droger en dat is funest voor een gazon. In droge perioden verandert je frisgroene grasmat al snel in een een strogele vlakte. De enige remedie, zeker wanneer je op droge zandgrond tuiniert, is om veel en vaak te sproeien. Dat is niet bepaald duurzaam en het kost tijd en geld. Gras is weliswaar heel sterk, en komt altijd terug als weer gaat regenen, maar intussen heeft het onkruid ook volop kans gehad om zich te vestigen. Dat betekent dat je daarna weer aan de gang moet om onkruid bestrijden en kale plekken opnieuw in te zaaien. Soms is het na een droge zomer zelfs nodig om het hele gazon opnieuw in te zaaien of nieuwe graszoden te leggen.

5. Waar gras is, kunnen ook bloemen staan!

Ik was eens bij tuinvrienden op bezoek die net een nieuwe tuin hadden aangelegd. Een groot deel van de tuin bestond uit gazon. Toen we jaren later weer eens kwamen kijken, bleek vrijwel al het gras plaats gemaakt te hebben voor heesters en vaste planten. Bloeiende planten zijn nou eenmaal mooier dan gras. Als ik mag kiezen tussen een kleurrijk perk met bloeiende planten of een saai grasveld, dan weet ik het wel! En wat ook fijn is: in tegenstelling tot gras, doe je met bloemen bijen, vlinders en andere insecten wél een plezier. En daarmee ook jezelf want daardoor gaat je tuin pas echt leven.


Bloementuin zonder gazon
Bloementuin zonder gazon, een paradijsje voor insecten!


Vind je het toch moeilijk om afscheid te nemen van je gras? Overweeg dan eens om het gewoon te laten groeien. Als je het niet meer maait, krijgen allerlei wilde bloemen de kans om te bloeien en verandert je grasveld in een bloemenweide. Langer gras dat vol staat met duizendblad, madeliefjes, klaprozen, kaasjeskruid, korenbloemen, ratelaar of vlasleeuwenbek ziet er prachtig uit. Deze benadering past ook prima bij een onderhoudsarme wilde tuin. In mijn blog "5 tips voor een wilde tuin" lees je er meer over.

Of maai eens een maand lang je gras niet! In Engeland introduceerde de National trust 'No Mow May'. Door in de meimand je gras niet te maaien kunnen bloemen in je gazon, zoals paardenbloemen of madeliefjes, in bloei komen. Daarmee kan jouw tuin tot tien keer zoveel bijen, vlinders en andere insecten voorzien van nectar. Mooi toch?

Je kunt mij ook volgen via InstagramTwitter of Facebook  


Tuinplant - Het grootste aanbod met meer dan 15.000 tuinplanten en bomen

Populaire posts

Zo krijg je meer bloemen in je agapanthus!

Acht planten voor een tuin op droge grond!

Piet Oudolf's droomplanten

Hoe je meeldauw kunt voorkomen met melk

Alles wat je zou willen weten over lavendel

Hoe winterhard is Gaura Lindheimeri 'Whirling butterflies'

Een border met Piet Oudolf planten op droge grond

10 tips voor een prachtige border

Een tuin op droge grond waar nooit wordt gesproeid